“อยากทำรากฟันเทียมนะ… แต่กลัวเจ็บ”

นี่คือคำถามอันดับต้น ๆ ที่ผมได้ยินแทบทุกวัน เพราะหลายคนจินตนาการว่าการ “ฝังรากลงกระดูก” ต้องเจ็บมากแน่ ๆ

แต่ความจริงอาจต่างจากที่คิด

คนไข้จำนวนมากหลังทำเสร็จมักพูดคล้ายกันว่า

“เอ๊ะ… นึกว่าจะเจ็บกว่านี้”

แล้วจริง ๆ การฝังรากฟันเทียมเจ็บไหม?

คำตอบคือ:
ระหว่างทำ “แทบไม่เจ็บ” เพราะมีการฉีดยาชา
แต่หลังผ่าตัดอาจมีอาการปวด บวม หรือระบมได้เล็กน้อยประมาณ 2-3 วัน ซึ่งส่วนใหญ่สามารถควบคุมได้ด้วยยาแก้ปวดทั่วไป

ตอนฝังรากฟันเทียม เจ็บไหม?

ระหว่างรักษา ทันตแพทย์จะฉีดยาชาบริเวณที่จะผ่าตัดก่อนเสมอ

หลังยาชาออกฤทธิ์ คนไข้ส่วนใหญ่จะรู้สึกแค่:

• แรงกด
• การสั่น
• การขยับ

แต่ไม่ควรรู้สึก “เจ็บแปล๊บ”

หลายคนเปรียบเทียบว่า:
ความรู้สึกใกล้เคียงกับการถอนฟัน จากประสบการณ์ส่วนตัวของผมแล้ว การฝังรากเทียมเจ็บน้อยกว่าการผ่าฟันคุดแน่นอน

โดยเฉพาะด้วยเทคนิคของผมและที่ wise dental clinic ที่ใช้เทคโนโลยี Digital และ AI

• Digital guided implant
• แผลเล็ก
• เทคนิค minimally invasive

ยิ่งช่วยลดการบาดเจ็บของเนื้อเยื่อได้มากขึ้น

หลังทำจะปวดมากไหม?

อาการหลังผ่าตัดขึ้นอยู่กับ:

• ความยากของเคส
• จำนวนรากที่ฝัง
• ต้องปลูกกระดูกหรือไม่
• สุขภาพเหงือกและกระดูกเดิม

แต่โดยทั่วไป อาการมักอยู่ในระดับ:

• ตึง ๆ
• ระบม
• บวมเล็กน้อย

ประมาณ 2-3 วันแรก

หลายคนยังสามารถ:

• ทำงาน
• ขับรถ
• ใช้ชีวิตประจำวัน

ได้ตามปกติ

งานวิจัยหลายฉบับพบว่า ความเจ็บปวดหลังฝังรากฟันเทียมมักอยู่ในระดับต่ำถึงปานกลาง และจะลดลงชัดเจนภายในไม่กี่วันแรก

แล้วอะไรทำให้บางคนเจ็บมากกว่าคนอื่น?

1. ต้องปลูกกระดูกเพิ่มเติม

ถ้ามีกระดูกละลายมาก อาจต้อง:

• ปลูกกระดูก
• ยกไซนัส
• เสริมเหงือก

ซึ่งทำให้แผลใหญ่ขึ้น และอาจบวมมากขึ้นได้ และมักจะเกิดจากการที่ปล่อยทิ้งฟันอักเสบไว้เป็นระยะเวลานาน จนกระดูกและเหงือกถูกทำลายไป

2. สูบบุหรี่

บุหรี่ทำให้:

• แผลหายช้าลง
• อักเสบง่ายขึ้น
• บวมมากขึ้น

จึงอาจทำให้รู้สึกเจ็บนานกว่าปกติ

3. ความกังวลและความเครียด

หลายครั้ง “ความกลัว” ทำให้รู้สึกว่าการรักษาน่ากลัวกว่าความจริง

คนไข้ที่เครียดมากมัก:

• เกร็ง
• หลับไม่ดี
• รู้สึกไวต่อความเจ็บ

ทันตแพทย์จึงมักพยายามอธิบายขั้นตอนให้เข้าใจก่อนเริ่มรักษา เพื่อช่วยลดความกังวล

เทคนิคใหม่ช่วยลดเจ็บได้จริงไหม?

ปัจจุบันมีเทคนิคที่ช่วยลดการบาดเจ็บได้มากขึ้น เช่น

Digital Guided Implant Surgery

คือการวางแผนตำแหน่งรากฟันเทียมด้วยระบบคอมพิวเตอร์และ CBCT ก่อนผ่าตัด

ข้อดีคือ:

• แผลเล็กลง
• ผ่าตัดแม่นยำขึ้น
• ลดเวลาผ่าตัด
• บวมและปวดน้อยลงในหลายเคส

โดยเฉพาะในเคสที่เหมาะสมกับการทำ flapless หรือ minimally invasive surgery

ถ้ากลัวมาก มีทางเลือกไหม?

สำหรับคนที่กังวลมาก บางคลินิกมี:

• ยาคลายกังวล
• sedation dentistry
• การผ่าตัดแบบหลับสบาย

เพื่อช่วยให้คนไข้ผ่อนคลายมากขึ้นระหว่างรักษา

สรุป

การฝังรากฟันเทียมอาจฟังดูน่ากลัว แต่ในความเป็นจริง คนไข้ส่วนใหญ่เจ็บน้อยกว่าที่คิดมาก

ระหว่างทำจะมีการฉีดยาชา จึงไม่ควรรู้สึกเจ็บ
หลังทำอาจมีอาการปวดหรือบวมเล็กน้อยประมาณ 2-3 วัน ซึ่งมักควบคุมได้ด้วยยาและการประคบเย็น

ยิ่งปัจจุบันมีเทคโนโลยีอย่าง digital guided implant และเทคนิคแผลเล็ก ก็ยิ่งช่วยให้การรักษาสบายขึ้น ฟื้นตัวเร็วขึ้น และลดความกังวลของคนไข้ได้มากกว่าเดิม

นพ.ทพ.สุรัตน์ แสงจินดา
เฉพาะทางศัลยกรรมช่องปากและใบหน้า